(A1/6 Vessel Traffic Service Standard Phrases)

Gemi Trafik Hizmetleri (VTS), gemi trafiğinin emniyetini ve verimliliğini artırmak ve çevreyi korumak için kurulmuş kıyı hizmetleridir. İstanbul ve Çanakkale Boğazları, İzmit Körfezi ve Mersin gibi Türk sularındaki VTS merkezleri bu hizmeti verir. Bir zabit, liman yaklaşmalarında ve dar sularda en çok VTS ile konuşur. Bu bölüm, VTS’nin trafik görüntüsü oluşturmak için gemiden bilgi istemesini, gemilere bilgi, seyir yardımı ve trafik düzenleme hizmeti vermesini ve bir VTS’nin gemiyi diğerine devretmesini kapsar.

10.1 VTS Haberleşmesinin Kuralları

  • VTS mesajlarında Bölüm 2.3’te açıklanan sekiz mesaj işareti (INSTRUCTION, ADVICE, WARNING, INFORMATION, QUESTION, ANSWER, REQUEST, INTENTION) özellikle önemlidir. IMO VTS Kılavuzu, bir gemiye gönderilen her mesajın bilgi mi, tavsiye mi, uyarı mı, talimat mı olduğunun açıkça belli olmasını önerir.
  • Bu bölümdeki tüm ifadeler, ITU Telsiz Tüzüğü kapsamındaki istasyonlar arasında yapılan bir telsiz konuşmasının mesaj kısmıdır. Çağrı usullerine (Bölüm 2.1) uyulmalıdır.
  • VTS ile standart raporlama usulleri (gemi raporlama sistemleri) IMO’nun A.851(20) sayılı kararıyla düzenlenmiştir. Tehlikeli yük, zararlı madde ve deniz kirleticileriyle ilgili olayların bildirilmesi de bu kapsamdadır.

VTS hizmetleri üç türdür ve bölümün düzeni bu ayrıma göredir:

Hizmet Ne yapar? Bölüm
Information service (bilgi hizmeti) Gemilere uyarı, seyir, trafik, rotacourse, hidrografik ve meteorolojik bilgi verir. 10.3
Navigational assistance service (seyir yardımı hizmeti) Gemiye radarla mevkipositionini, rotasını ve çevresindeki trafiği bildirerek seyrine yardım eder. 10.4
Traffic organization service (trafik düzenleme hizmeti) Trafik izni verir, demirlemeanchoringyi, yanaşmayı, kanal geçişini düzenler, kurallara uyulmasını sağlar. 10.5

10.2 Trafik Görüntüsü İçin Bilgi Alma ve Verme

(A1/6.1 Phrases for acquiring and providing data for a traffic image)

10.2.1 Rutin Trafik Bilgileri

İngilizce Türkçe karşılığı
What is the name of your vessel and call sign / identification? Geminizin adı ve çağrı işareti / kimliği nedir?
   The name of my vessel is …, call sign … / identification … . Geminin adı …, çağrı işareti … / kimliği … .
   Spell the name of your vessel. Geminizin adını kodlayın.
What is your flag State? Bayrak devletiniz nedir?
   My flag State is … . Bayrak devletim … .
What is your position? Mevkiiniz nedir?
   My position is … . Mevkiim … .
What is your present course and speed? Şu anki rotanız ve hızınız nedir?
   My present course is … degrees, my speed is … knots. Rotam … derece, hızım … knot.
From what direction are you approaching? Hangi yönden yaklaşıyorsunuz?
   I am approaching from … . …’dan yaklaşıyorum.
What is your port of destination / destination? Varış limanınız / varış yeriniz neresi?
   My port of destination / destination is … . Varış limanım / varış yerim … .
What was your last port of call? Son uğradığınız liman neresiydi?
   My last port of call was … . Son uğradığım liman … idi.
What is your ETA in position … ? … mevkiine tahmini varışınız nedir?
   My ETA is … UTC. Tahmini varışım … UTC.
What is your ETD from … ? …’dan tahmini kalkışınız nedir?
   My ETD from … is … UTC. …’dan tahmini kalkışım … UTC.
What is your draft forward / aft? Baş / kıç draftınız nedir?
   My draft forward / aft is … metres. Baş / kıç draftım … metre.
What is your present maximum draft? Şu anki azami draftınız nedir?
   My present maximum draft is … metres. Şu anki azami draftım … metre.
What is your freeboard? Fribordunuz nedir?
   My freeboard is … metres. Fribordum … metre.
What is your air draft? Hava draftınız nedir?
   My air draft is … metres. Hava draftım … metre.
Are you underway? Seyir hâlinde misiniz?
   Yes, I am underway. Evet, seyir hâlindeyim.
   No, I am not underway. Hayır, seyir hâlinde değilim.
   I am ready to get underway. Seyre çıkmaya hazırım.
What is your full speed / full manoeuvring speed? Tam hızınız / tam manevra hızınız nedir?
   My full speed / full manoeuvring speed is … knots. Tam hızım / tam manevra hızım … knot.
What is your cargo? Yükünüz nedir?
   My cargo is … . Yüküm … .
Do you carry any dangerous goods? Tehlikeli yük taşıyor musunuz?
   Yes, I carry the following dangerous goods: … kilograms / tonnes IMO Class … . Evet, şu tehlikeli yükleri taşıyorum: … kilogram / ton IMO … sınıfı.
   No, I do not carry any dangerous goods. Hayır, tehlikeli yük taşımıyorum.
Do you have any deficiencies / restrictions? Herhangi bir eksikliğiniz / kısıtlamanız var mı?
   No, I have no deficiencies / restrictions. Hayır, eksikliğim / kısıtlamam yok.
   Yes, I have the following deficiencies / restrictions: … . Evet, şu eksiklik / kısıtlamalarım var: … .
I am / MV … is constrained by draft. Draftım nedeniyle manevra kabiliyetim kısıtlı.
The maximum permitted draft is … metres. İzin verilen azami draft … metre.
Do you have any list? Meyliniz var mı?
   Yes, I have a list to port / starboard of … degrees. Evet, iskeleye / sancağa … derece meylim var.
   No, I have no list. Hayır, meylim yok.
Are you on even keel? Geminiz düz mü (trimsiz mi)?
   Yes, I am on even keel. Evet, gemim düz (trimsiz).
   No, I am trimmed by the head / stern. Hayır, başa / kıça trimliyim.

“Air draft” (hava draftı), su hattından geminin en yüksek noktasına kadar olan yüksekliktir. Köprü altından geçerken kritik önemdedir. “Underway”, demirli, karaya bağlı veya karaya oturmuş olmayan gemi demektir; makine çalışmasa da gemi “underway” olabilir.

“Constrained by her draft” (draftı nedeniyle kısıtlı gemi), mevcut su derinliği ve genişliğine göre rotasından sapmadeviation kabiliyeti draftı nedeniyle ciddi biçimde kısıtlanmış gemidir (COLREG terimi).

10.2.2 Tehlike Trafiği Bilgileri

Tehlike trafiğine ilişkin bilgi alma ve verme ifadeleri Bölüm 5 ve 6’da (A1/1.1) verilmiştir.

10.3 Bilgi Hizmeti (Information Service)

(A1/6.2.1) Bu ifadeler normalde kıyıdan yayınlanır.

10.3.1 Seyir Uyarıları

İngilizce Türkçe karşılığı
Unknown object(s) in position … . … mevkiinde bilinmeyen nesne(ler).
Ice / iceberg(s) in position … / area around … . … mevkiinde / civarında buz / buzdağıiceberg.
Unlit derelict vessel adrift in vicinity … at … (date and time). … tarihinde … civarında ışıksız, terk edilmiş tekne sürükleniyor.
Dangerous wreck / obstruction located in position … marked by … (type) buoy. … mevkiinde, … şamandırabuoysıyla işaretlenmiş tehlikeli batık / engel tespit edildi.
Hazardous mine adrift in vicinity … at … (date and time). … tarihinde … civarında tehlikeli mayın sürükleniyor.
Uncharted reef / rock / shoal reported in position … . … mevkiinde haritada olmayan resif / kaya / sığlık bildirildi.
Pipeline is leaking gas / oil in position … . Wide berth requested. … mevkiinde boru hattı gaz / petrol sızdırıyor. Geniş açıktan geçilmesi istenir.
Depth of water not sufficient in position … . … mevkiinde su derinliği yeterli değil.
Navigation closed in area … . … bölgesi seyre kapalı.

10.3.2 Seyir Bilgileri

İngilizce Türkçe karşılığı
Oil spill in position … . … mevkiinde petrol kirliliği.
Current meters / hydrographic instruments moored in position … . Wide berth requested. … mevkiinde akıntı ölçerler / hidrografik cihazlar demirli. Geniş açıktan geçilmesi istenir.
Platform … (name / number) reported / established in position … . Wide berth requested. … platformu … mevkiinde bildirildi / kuruldu. Geniş açıktan geçilmesi istenir.
… (charted name of light / buoy) in position … unlit / unreliable / damaged / destroyed / off station / missing. … mevkiindeki … fenerlighti / şamandırası ışıksız / güvenilmez / hasarlı / tahrip olmuş / yerinden kaymış / kayıp.
… in position … (temporarily) changed to … (full characteristics) / (temporarily) removed / (temporarily) discontinued. … (geçici olarak) … olarak değiştirildi / kaldırıldı / hizmet dışı bırakıldı.
… (charted name of light / buoy) … (full characteristics) established / re-established in position … / moved … kilometres / nautical miles in … (direction) to position … . … feneri / şamandırası … mevkiinde kuruldu / yeniden kuruldu / … yönünde … mil taşınarak … mevkiine alındı.
Fog signal … (charted name of light / buoy) in position … inoperative. … mevkiindeki … sis işareti çalışmıyor.

Bu ifadelerin açıklamaları Bölüm 8’de verilmiştir.

10.3.3 Trafik Bilgileri

İngilizce Türkçe karşılığı
Gunnery / rocket firing / missile / torpedo / underwater ordnance exercises in area bounded by … (positions) from … (date and time) to … (date and time). Wide berth requested. … ile sınırlı alanda … tarihinden … tarihine kadar top / roket / füze / torpido / sualtı mühimmat tatbikatı. Geniş açıktan geçilmesi istenir.
Cable / pipeline operations by … (vessel) in vicinity … / along a line joining … (position) from … to … . Wide berth requested. Contact via VHF Channel … . … gemisince … civarında / … hattı boyunca kablo / boru hattı çalışması. Geniş açıktan geçilmesi istenir. VHF … kanalından irtibat kurun.
Salvage operations in position … from … (date and time) to … (date and time). Wide berth requested. Contact via VHF Channel … . … mevkiinde … tarihinden … tarihine kadar kurtarma (kurtarma-yardım) çalışmaları. Geniş açıktan geçilmesi istenir. VHF … kanalından irtibat kurun.
Seismic / hydrographic operations by … (vessel) from … to … in position … . Wide berth requested. Contact via VHF Channel … . … gemisince … mevkiinde sismik / hidrografik çalışma. Geniş açıktan geçilmesi istenir. VHF … kanalından irtibat kurun.
Oil clearance operations near MT … in position … . Wide berth requested. … mevkiinde MT … yakınında petrol temizleme çalışmaları. Geniş açıktan geçilmesi istenir.
Transhipment of … (kind of cargo) in position … . Wide berth requested. … mevkiinde … aktarması. Geniş açıktan geçilmesi istenir.
Difficult tow from … (port of departure) to … (destination) on … (date). Wide berth requested. … tarihinde …’dan …’ya zor yedekleme. Geniş açıktan geçilmesi istenir.
Vessel not under command in position … / area … . … mevkiinde / bölgesinde kumanda altında olmayan gemi.
Hampered vessel in position … / area … (course … degrees, speed … knots). … mevkiinde / bölgesinde manevra kabiliyeti kısıtlı gemi (rota … derece, hız … knot).
Vessel constrained by her draft in position … / area … (course … degrees, speed … knots). … mevkiinde / bölgesinde draftı nedeniyle kısıtlı gemi (rota …, hız …).
Vessel in position … on course … and speed … is not complying with traffic regulations. … mevkiinde, rotası … ve hızı … olan gemi trafik kurallarına uymuyor.
Vessel is crossing … traffic lane on course … and speed … in position … . Gemi … mevkiinde, … rotası ve … hızla … trafik şeridini kesiyor.
Small fishing boats in area around … . Navigate with caution. … civarında küçük balıkçı tekneleri. Dikkatle seyredin.
Submarines operating in sea area around … . Surface vessels are in attendance. … deniz alanında denizaltılar faaliyette. Su üstü gemileri refakatte.

“Hampered vessel”, yaptığı işin niteliği nedeniyle manevra kabiliyeti kısıtlı gemidir (kablo döşeyen, tarama yapan gemi gibi). “Salvage”, kaza geçirmiş gemi veya yükün kurtarılmasıdır.

10.3.4 Rota Bilgileri

İngilizce Türkçe karşılığı
Route … / Traffic Lane … has been suspended / discontinued / diverted. … rotası / … trafik şeridi askıya alındı / kaldırıldı / başka yöne alındı.

10.3.5 Hidrografik Bilgiler

İngilizce Türkçe karşılığı
Tidal prediction for … (name of station(s)) / area … : … istasyonu / bölgesi için gel-git tahmini:
   A tide of … metres above / below datum is expected in position … / area … at about … UTC. Yaklaşık … UTC’de … mevkiinde datumun … metre üstünde / altında gel-git bekleniyor.
   Abnormally high / low tides are expected in position … / area … at about … UTC. Yaklaşık … UTC’de … mevkiinde olağandışı yüksek / alçak gel-git bekleniyor.
The tide is rising: it is … hours before high water / after low water. Su yükseliyor: yüksek sudan … saat önce / alçak sudan … saat sonra.
The tide is rising: it is … metres below high water / above low water. Su yükseliyor: yüksek suyun … metre altında / alçak suyun … metre üstünde.
The tide is falling: it is … hours after high water / before low water. Su alçalıyor: yüksek sudan … saat sonra / alçak sudan … saat önce.
The tide is falling: it is … metres below high water / above low water. Su alçalıyor: yüksek suyun … metre altında / alçak suyun … metre üstünde.
The tide is slack. Gel-git durgun (akıntı yok).
Present tide is … metres above / below datum … in position … . … mevkiinde şu anki gel-git datumun … metre üstünde / altında.
The tide is … metres above / below prediction. Gel-git tahminin … metre üstünde / altında.
The tidal stream / current is … knots in position … . … mevkiinde gel-git akıntısı / akıntı … knot.
The tide is setting in direction … degrees. Gel-git akıntısı … derece yönünde akıyor.
The depth of water is / is not sufficient in position … . … mevkiinde su derinliği yeterli / yeterli değil.
Charted depth has increased / decreased by … metres due to winds / sea state. Rüzgârlar / deniz durumu nedeniyle haritadaki derinlik … metre arttı / azaldı.

10.3.6 Elektronik Seyir Yardımcıları Bilgileri

İngilizce Türkçe karşılığı
GPS Satellite … (number) unusable from … (date and time) to … (date and time). Cancel one hour after time of restoration. … numaralı GPS uydusu … tarihinden … tarihine kadar kullanılamaz. Hizmet geri geldikten bir saat sonra iptal.
LORAN station … (name / number of master / secondary) off air from … to … . … LORAN istasyonu (ana / yardımcı) … tarihinden … tarihine kadar yayın dışı.
RACON … (name of station) in position … off air from … (date and time) to … (date and time). … mevkiindeki … RACON’u … tarihinden … tarihine kadar yayın dışı.

10.3.7 Meteorolojik Uyarılar

İngilizce Türkçe karşılığı
Gale warning / storm warning was issued at … UTC starting at … UTC. … UTC’den başlamak üzere … UTC’de kuvvetli rüzgâr / fırtına uyarısı yayınlandı.
   Gale warning / storm warning. Wind at … UTC in area … (met. area) from direction … (cardinal points) and force Beaufort … backing / veering to … (cardinal points). Kuvvetli rüzgâr / fırtına uyarısı. … UTC’de … meteoroloji bölgesinde rüzgâr …’dan, bofor …; …’ya saat yönü tersine / saat yönünde dönüyor.
Tropical storm warning was issued at … UTC starting at … UTC. … UTC’den başlamak üzere … UTC’de tropikal fırtına uyarısı yayınlandı.
   Tropical storm warning at … UTC. Hurricane … (name) / tropical cyclone / tornado / willy-willy / typhoon / … with central pressure of … millibars / hectopascals located in position … . Present movement … (cardinal points) at … knots. Winds of … knots within radius of … nautical miles of centre. Seas over … metres. Further information on VHF Channel … / frequency … (at … UTC). … UTC tropikal fırtına uyarısı. Merkez basıncı … olan … kasırgası / tropikal siklontropical cyclone / … mevkiinde. Şu anki hareketi …’ya … knot. Merkezden … mil yarıçapında … knot rüzgâr. Dalgalar … metrenin üstünde. Ayrıntı VHF … kanalında (… UTC’de).

10.3.8 Meteorolojik Bilgiler

İngilizce Türkçe karşılığı
Position of tropical storm … (name) …, path … (cardinal points), speed of advance … knots. … tropikal fırtınasının mevkii …, izlediği yol …, ilerleme hızı … knot.
Wind direction … (cardinal points), force Beaufort … in position … . … mevkiinde rüzgâr …’dan, bofor … .
Wind is backing / veering and increasing / decreasing. Rüzgâr saat yönü tersine / saat yönünde dönüyor ve artıyor / azalıyor.
Wind is expected to increase / decrease in position … to force Beaufort … within the next … hours. … mevkiinde rüzgârın önümüzdeki … saat içinde bofor …’ya artması / azalması bekleniyor.
Visibility in position … … metres / nautical miles. … mevkiinde görüş … metre / mil.
Visibility in position … reduced by mist / fog / snow / dust / rain / … . … mevkiinde görüş pus / sis / kar / toz / yağmur nedeniyle azalmış.
Visibility in position … expected to increase / decrease to … metres / nautical miles within the next … hours. … mevkiinde görüşün önümüzdeki … saat içinde … metreye / mile çıkması / düşmesi bekleniyor.
Sea / swell in position … … metres from … (cardinal points). … mevkiinde …’dan … metre deniz / soluğan.
Sea / swell in position … expected to increase / decrease within the next … hours. … mevkiinde deniz / soluğanın önümüzdeki … saat içinde artması / azalması bekleniyor.
Icing is expected / not expected in area … . … bölgesinde buzlanma bekleniyor / beklenmiyor.

Meteorolojik soru-cevap ifadeleri Bölüm 7.2’de verilmiştir.

10.4 Seyir Yardımı Hizmeti (Navigational Assistance Service)

(A1/6.2.2) Kıyı tabanlı kılavuzluk için Bölüm 9.1’deki ilgili ifadelere de bakılabilir.

10.4.1 Talep ve Tanımlama

İngilizce Türkçe karşılığı
Is shore based radar assistance available? Kıyı tabanlı radar yardımı mevcut mu?
   Yes, shore based radar assistance is available. Evet, mevcut.
   No, shore based radar assistance is not available. Hayır, mevcut değil.
Shore based radar assistance is available from … to … UTC. Kıyı tabanlı radar yardımı … ile … UTC arasında mevcut.
Do you require navigational assistance to reach … ? …’ya ulaşmak için seyir yardımına ihtiyacınız var mı?
   Yes, I require navigational assistance. Evet, seyir yardımına ihtiyacım var.
   No, I do not require navigational assistance. Hayır, ihtiyacım yok.
What is your position? Mevkiiniz nedir?
   My position is bearing … degrees …, distance … kilometres / nautical miles from … . Mevkiim …’dan … derece kerterizbearingde, … kilometre / mil mesafede.
How was your position obtained? Mevkiinizi nasıl elde ettiniz?
   My position was obtained by GPS / RADAR / cross-bearing / astronomical observation / … . Mevkiimi GPS / radar / çapraz kerteriz / astronomik gözlem / … ile elde ettim.
Repeat your position for identification. Tanımlama için mevkiinizi tekrarlayın.
I have located you on my radar screen. Sizi radar ekranımda buldum.
   Your position is bearing … degrees, distance … kilometres / nautical miles from … . Mevkiiniz …’dan … derece kerterizde, … mil mesafede.
I cannot locate you on my radar screen. Sizi radar ekranımda bulamıyorum.
What is your present course and speed? Şu anki rotanız ve hızınız nedir?
   My present course is … degrees, my speed is … knots. Rotam … derece, hızım … knot.
What is the course to reach you? Size ulaşmak için rota nedir?
   The course to reach me is … degrees. Bana ulaşmak için rota … derece.
Is your radar in operation? Radarınız çalışıyor mu?
   Yes, my radar is in operation. Evet, radarım çalışıyor.
   No, my radar is not in operation. Hayır, radarım çalışmıyor.
What range scale are you using? Hangi mesafe skalasını kullanıyorsunuz?
   I am using … miles range scale. … millik mesafe skalasını kullanıyorum.
   Change to a larger / smaller range scale. Daha büyük / küçük bir mesafe skalasına geçin.
You are leaving my radar screen. Radar ekranımdan çıkıyorsunuz.
Change to radar … (name) VHF Channel … . … radarına, VHF … kanalına geçin.
I have lost radar contact. Radar temasını kaybettim.

10.4.2 Mevki

İngilizce Türkçe karşılığı
You are entering … . …’ya giriyorsunuz.
Your position is … / bearing … degrees, distance … kilometres / nautical miles from … . Mevkiiniz … / …’dan … derece kerterizde, … mil mesafede.
You are passing … . …’nın yanından geçiyorsunuz.
You are in the centre of the fairway. Seyir koridorunun ortasındasınız.
You are on / not on the radar reference line (of the fairway). (Seyir koridorunun) radar referans hattı üzerindesiniz / üzerinde değilsiniz.
You are on the … (cardinal points) side of the fairway. Seyir koridorunun … tarafındasınız.
You are approaching the … (cardinal points) limit of the fairway. Seyir koridorunun … sınırına yaklaşıyorsunuz.
Your position is buoy number … distance … metres / cables to the … (cardinal points) of the radar reference line. Mevkiiniz … numaralı şamandıra, radar referans hattının …’sına … metre / gomina mesafede.
Your position is distance … metres / cables from the intersection of radar reference line … and radar reference line … and distance … metres / cables to the … (cardinal points) of radar reference line … . Mevkiiniz … ve … radar referans hatlarının kesişiminden … metre / gomina, … radar referans hattının …’sına … metre / gomina mesafede.
MV … has reported at reporting point … . MV … … rapor noktasında rapor verdi.
You are getting closer to the vessel … (cardinal points) of you. …’nızdaki gemiye yaklaşıyorsunuz.
Vessel on opposite course is passing to the … (cardinal points) of you. Karşı rotadaki gemi …’nızdan geçiyor.
MV … is … metres / cables … (cardinal points) of you. MV … sizin … metre / gomina …’nızda.
   ~ is ingoing / outgoing. ~ içeri giriyor / dışarı çıkıyor.
   ~ has stopped. ~ durdu.
   ~ is at anchor. ~ demirli.
   ~ is on a reciprocal course. ~ karşıt rotada.
   ~ will overtake to the … (cardinal points) of you. ~ sizi …’nızdan sollayacak.
Vessel has anchored … metres / cables … (cardinal points) of you in position … . Bir gemi … mevkiinde, sizin … metre / gomina …’nızda demirledi.
Vessel … (cardinal points) of you is obstructing your movements. …’nızdaki gemi hareketinizi engelliyor.
You will meet crossing traffic in position … . … mevkiinde kesişen trafikle karşılaşacaksınız.
Vessel is entering / leaving the fairway at … . Bir gemi …’da seyir koridoruna giriyor / koridordan çıkıyor.
Buoy … distance … metres / cables … (cardinal points). … şamandırası …’da, … metre / gomina mesafede.
Vessel … (cardinal points) of you is turning / anchoring / increasing / decreasing speed / overtaking you / not under command. …’nızdaki gemi dönüyor / demirliyor / hızını artırıyor / azaltıyor / sizi solluyor / kumanda altında değil.

VTS’de yönler çoğunlukla ana yönlerle verilir: “the vessel North of you” (kuzeyinizdeki gemi), “to the West of you” (batınızdan). “Reciprocal course”, tam ters (180° farklı) rotadır.

10.4.3 Rota

Bu ifadeleri kullanan kişi “track” (izlenen hat), “heading” (pruva yönü) ve “course made good” (yere göre elde edilen rota) terimlerinin farkını iyi bilmelidir.

İngilizce Türkçe karşılığı
Your track is parallel with the reference line. İzlediğiniz hat referans hattına paralel.
Your track is diverging from the reference line. İzlediğiniz hat referans hattından uzaklaşıyor.
Your track is converging to the reference line. İzlediğiniz hat referans hattına yaklaşıyor.
What is your present course / heading? Şu anki rotanız / pruvanız nedir?
   My present course / heading is … degrees. Şu anki rotam / pruvam … derece.
You are steering a dangerous course. Tehlikeli bir rota tutuyorsunuz.
Course to make good is … degrees. Elde edilmesi gereken (yere göre) rota … derece.
Vessel … (cardinal points) of you is on same course … degrees. …’nızdaki gemi aynı rotada, … derece.
   Advise you keep your present course. Mevcut rotanızı korumanızı tavsiye ederim.
   Advise you a new course of … degrees. … derecelik yeni bir rota tavsiye ederim.
Have you altered course? Rota değiştirdiniz mi?
   Yes, I have altered course – my new course is … degrees. Evet, rota değiştirdim – yeni rotam … derece.
   No, I have not altered course – my course is … degrees. Hayır, rota değiştirmedim – rotam … derece.
You are running into danger – shallow water … (cardinal points) of you. Tehlikeye gidiyorsunuz – …’nızda sığ su.
You are running into danger – submerged wreck … (cardinal points) of you. Tehlikeye gidiyorsunuz – …’nızda batık.
You are running into danger – fog bank … (cardinal points) of you. Tehlikeye gidiyorsunuz – …’nızda sis kümesi.
You are running into danger – risk of collision (with a vessel bearing … degrees, distance … kilometres / nautical miles). Tehlikeye gidiyorsunuz – (… derece kerterizde, … mil mesafedeki gemiyle) çatışma riski.
You are running into danger – bridge is defective / … . Tehlikeye gidiyorsunuz – köprü arızalı / … .

10.5 Trafik Düzenleme Hizmeti (Traffic Organization Service)

(A1/6.2.3)

10.5.1 Trafik İzni ve İleriye Dönük Planlama

İngilizce Türkçe karşılığı
Traffic clearance is required before entering … . …’ya girmeden önce trafik izni gerekir.
Do not enter the traffic lane / … . Trafik şeridine / …’ya girmeyin.
Proceed to the emergency anchorage. Acil durum demir sahasına gidin.
Keep clear of … / avoid … . …’dan uzak durun / …’dan kaçının.
You have permission to enter the traffic lane / route – traffic clearance granted. Trafik şeridine / rotaya girme izniniz var – trafik izni verildi.
You have permission to enter traffic lane / route in position … at … UTC. … UTC’de … mevkiinde trafik şeridine / rotaya girme izniniz var.
Do not pass the reporting point … until … UTC. … UTC’ye kadar … rapor noktasını geçmeyin.
Report at the next waypoint / waypoint … / at … UTC. Bir sonraki dönüş noktasında / … noktasında / … UTC’de rapor verin.
You must arrive at waypoint … at … UTC – your berth is clear. … noktasına … UTC’de varmalısınız – rıhtımınız boş.
Do not arrive in position … before / after … UTC. … mevkiine … UTC’den önce / sonra varmayın.
The tide is with you / against you. Gel-git akıntısı lehinize / aleyhinize.

10.5.2 Demirleme

İngilizce Türkçe karşılığı
You must anchor at … UTC. … UTC’de demirlemelisiniz.
You must anchor until the pilot arrives. Kılavuz kaptanpilot gelene kadar demirlemelisiniz.
You must anchor in a different position. Başka bir mevkide demirlemelisiniz.
You must anchor clear of fairway. Seyir koridorunun dışında demirlemelisiniz.
Do not anchor in position … . … mevkiinde demirlemeyin.
Anchoring is prohibited. Demirlemek yasaktır.
You must heave up anchor. Demir almalısınız.
You are at anchor in a wrong position. Yanlış mevkide demirlisiniz.
Have your crew on stand by for heaving up anchor when the pilot embarks. Kılavuz kaptan çıktığında demir almak için mürettebatınızı hazır tutun.
You have permission to anchor (at … UTC) in position … . (… UTC’de) … mevkiinde demirleme izniniz var.
You have permission to anchor until the pilot arrives / until the tugs arrive / until sufficient water. Kılavuz kaptan gelene / römorkörler gelene / yeterli su olana kadar demirleme izniniz var.
You are obstructing the fairway / other traffic. Seyir koridorunu / diğer trafiği engelliyorsunuz.
Are you dragging / dredging anchor? Demir taraması yapıyor musunuz (demiriniz kayıyor mu / bilerek mi sürüklüyorsunuz)?
   Yes, I am dragging / dredging anchor. Evet, demirim taramaya geçti (kayıyor) / demiri bilerek sürüklüyorum.
   No, I am not dragging / dredging anchor. Hayır, demirim taramıyor / demiri sürüklemiyorum.
Do not dredge anchor. Demiri sürüklemeyin.

“Dragging” ile “dredging” farklıdır ve telsizde karıştırılması tehlikelidir. “Dragging anchor”, demirin istem dışı olarak deniz tabanında kayması, yani gemiyi tutamamasıdır (Türkçede “demir taraması”). “Dredging anchor” ise geminin hareketini kontrol etmek için demirin bilerek, kısa zincirle tabanda sürüklenmedriftsidir. İki kelime yalnızca bir sesle ayrılır: “DRE-ging” ve “DRE-cing”.

10.5.3 Varış, Yanaşma ve Kalkış

İngilizce Türkçe karşılığı
Your orders are to berth on … . Talimatınız …’ya yanaşmak.
Your orders are changed to proceed to … . Talimatınız …’ya gitmek olarak değiştirildi.
Proceed to … for orders. Talimat için …’ya gidin.
You have permission to enter / to proceed at … UTC. … UTC’de girme / devam etme izniniz var.
Vessel is turning / manoeuvring in position … . … mevkiinde bir gemi dönüyor / manevra yapıyor.
MV … will turn in position … . MV … … mevkiinde dönecek.
MV … will leave … at … UTC. MV … …’dan … UTC’de ayrılacak.
MV … is leaving … . MV … …’dan ayrılıyor.
MV … has left … . MV … …’dan ayrıldı.
MV … entered fairway in position … . MV … … mevkiinde seyir koridoruna girdi.
Your berth is not clear (until … UTC). Rıhtımınız (… UTC’ye kadar) boş değil.
   Your berth will be clear at … UTC. Rıhtımınız … UTC’de boşalacak.
You will berth / dock at … UTC. … UTC’de yanaşacaksınız / havuza gireceksiniz.
Berthing has been delayed by … hours. Yanaşma … saat ertelendi.
Be ready to get underway. Seyre çıkmaya hazır olun.
   I am ready to get underway. Seyre çıkmaya hazırım.
Get underway. Seyre çıkın.
Are you underway? Seyir hâlinde misiniz?
   Yes, I am underway. Evet, seyir hâlindeyim.
   No, I am not underway. Hayır, seyir hâlinde değilim.
Move ahead / astern … metres. … metre ileri / geri gidin.
Your vessel is in position – make fast. Geminiz yerinde – bağlayın (volta edin).

10.5.4 Kurallara Uyulmasının Sağlanması (Enforcement)

İngilizce Türkçe karşılığı
According to my radar, your course does not comply with Rule 10 of the COLREGs. Radarıma göre rotanız COLREG Kural 10’a uymuyor.
Your actions will be reported to the Authorities. Hareketleriniz yetkililere bildirilecek.
You are not complying with traffic regulations. Trafik kurallarına uymuyorsunuz.
You are not keeping to the correct traffic lane. Doğru trafik şeridinde seyretmiyorsunuz.
Have all navigational instruments in operation before entering this area / area … . Bu bölgeye / … bölgesine girmeden önce tüm seyir cihazlarınızı çalışır durumda bulundurun.
Your navigation lights are not visible. Seyir fenerleriniz görünmüyor.
Recover your fishing gear. Balıkçı takımınızı toplayın.
   You are fishing in the fairway. Seyir koridorunda balık avlıyorsunuz.
Fishing gear is to the … (cardinal points) of you. Balıkçı takımı …’nızda.
Fishing in area … is prohibited. … bölgesinde balıkçılık yasak.
You are approaching a prohibited fishing area. Yasak bir balıkçılık bölgesine yaklaşıyorsunuz.
Fairway speed is … knots. Seyir koridoru hızı … knot.

COLREG Kural 10, Trafik Ayırım Düzenlerinde (TSS) seyri düzenler.

10.5.5 Tehlikeli Durumlardan Kaçınma, Emniyetli Hareketi Sağlama

İngilizce Türkçe karşılığı
It is dangerous to anchor in your present position. Bulunduğunuz mevkide demirlemek tehlikeli.
It is dangerous to remain in your present position. Bulunduğunuz mevkide kalmak tehlikeli.
It is dangerous to alter course to … (cardinal points). …’ya rota değiştirmek tehlikeli.
Large vessel is leaving the fairway – keep clear of the fairway approach. Büyük bir gemi seyir koridorundan çıkıyor – koridor girişinden uzak durun.
Nets with buoys / without buoys in this area – navigate with caution. Bu bölgede şamandıralı / şamandırasız ağlar var – dikkatle seyredin.
Collision in position … . … mevkiinde çatışma.
MV … is aground / on fire / … in position … . MV … … mevkiinde karaya oturmuş / yanıyor / … .
Stand by for assistance. Yardım için hazır bekleyin.
Vessels must keep clear of this area / area … . Gemiler bu bölgeden / … bölgesinden uzak durmalı.
Vessels must avoid this area / area … . Gemiler bu bölgeden / … bölgesinden kaçınmalı.
Vessels must navigate with caution. Gemiler dikkatle seyretmeli.
Keep clear of … – search and rescue in progress. …’dan uzak durun – arama-kurtarma sürüyor.
Your present course is too close to ingoing / outgoing vessel. Şu anki rotanız içeri giren / dışarı çıkan gemiye çok yakın.
Your present course is too close to the vessel that you are overtaking. Şu anki rotanız solladığınız gemiye çok yakın.
Your present course is too close to the … (cardinal points) limit of the fairway. Şu anki rotanız seyir koridorunun … sınırına çok yakın.
Your course is deviating from the radar reference line. Rotanız radar referans hattından sapıyor.
You are running into danger – shallow water / submerged wreck / fog bank … (cardinal points) of you / risk of collision (with vessel bearing … degrees, distance … kilometres / nautical miles) / bridge is defective. Tehlikeye gidiyorsunuz – …’nızda sığ su / batık / sis kümesi / (… derece kerterizde, … mil mesafedeki gemiyle) çatışma riski / köprü arızalı.
You are proceeding at a dangerous speed. Tehlikeli bir hızla seyrediyorsunuz.
You must proceed by the fairway / route … . … seyir koridorunu / rotasını izlemelisiniz.
You must keep to the … (cardinal points) of the fairway line / radar reference line. Seyir koridoru hattının / radar referans hattının …’sında kalmalısınız.
You must stay clear of the fairway. Seyir koridorunun dışında kalmalısınız.
You must wait for MV … to cross ahead of you. MV …’nın önünüzden geçmesini beklemelisiniz.
You must wait for MV … to clear … before entering the fairway / getting underway / leaving the berth. Seyir koridoruna girmeden / seyre çıkmadan / rıhtımdan ayrılmadan önce MV …’nın …’yı boşaltmasını beklemelisiniz.
Do not overtake. Sollamayın.
Do not cross the fairway. Seyir koridorunu kesmeyin.
Alter course to … (cardinal points) of you. Rotanızı …’ya değiştirin.
Pass … (cardinal points) of ingoing / outgoing / anchored / disabled vessel. İçeri giren / dışarı çıkan / demirli / arızalı geminin …’sından geçin.
Pass … (cardinal points) of … mark / … . … işaretinin …’sından geçin.
Stop engines. Makineleri durdurun.
MV … wishes to overtake … (cardinal points) of you. MV … sizi …’nızdan sollamak istiyor.
MV … agrees / does not agree to be overtaken. MV … sollanmayı kabul ediyor / etmiyor.
MV … is approaching an obscured area … – approaching vessels acknowledge. MV … görüşü kapalı bir bölgeye (…) yaklaşıyor – yaklaşan gemiler teyit etsin.

10.5.6 Kanal ve Havuz (Kilit) Operasyonları

İngilizce Türkçe karşılığı
You must close up on the vessel ahead of you. Önünüzdeki gemiyle aradaki mesafeyi kapatmalısınız.
You must drop back from the vessel ahead of you. Önünüzdeki gemiden geri kalmalısınız (mesafeyi açmalısınız).
You must wait at … . …’da beklemelisiniz.
You must moor at … . …’ya bağlamalısınız.
You must wait for lock clearance at … until … UTC. … UTC’ye kadar …’da havuz izni için beklemelisiniz.
Convoy … must wait / moor at … . … konvoyu …’da beklemeli / bağlamalı.
You will join convoy … at … UTC. … UTC’de … konvoyuna katılacaksınız.
You will enter canal / lock at … UTC. … UTC’de kanala / havuza gireceksiniz.
Transit will begin at … UTC. Geçiş … UTC’de başlayacak.
Your place in convoy is number … . Konvoydaki yeriniz … numara.
Transit / convoy speed is … knots. Geçiş / konvoy hızı … knot.
Convoys / vessels will pass in area … . Konvoylar / gemiler … bölgesinde birbirini geçecek.

“Close up”, kendi hızını artırarak öndeki gemiyle mesafeyi azaltmaktır. “Drop back” ise kendi hızını azaltarak mesafeyi artırmaktır.

10.6 Başka Bir VTS’ye Devretme

(A1/6.3 Handing over to another VTS)

Bu ifadeler iki VTS merkezi arasında, bir gemi bir VTS bölgesinden diğerine geçerken kullanılır. Gemi radar ekranındaki “hedef” (target) olarak devredilir.

İngilizce Türkçe karşılığı
… VTS this is … VTS: MV … position is bearing … degrees, distance … kilometres / nautical miles from … . Working frequency is VHF Channel … . Your target. Please confirm. … VTS, burası … VTS: MV …’nın mevkii …’dan … derece kerterizde, … mil mesafede. Çalışma frekansı VHF … kanalı. Hedef sizde. Lütfen teyit edin.
… VTS this is … VTS: MV … position bearing is … degrees, distance … kilometres / nautical miles from … . I confirm. My target. … VTS, burası … VTS: MV …’nın mevkii …’dan … derece, … mil. Teyit ediyorum. Hedef bende.
… VTS this is … VTS: MV … position is bearing … degrees, distance … kilometres / nautical miles from … . I am unable to take over this target. … VTS, burası … VTS: MV …’nın mevkii …’dan … derece, … mil. Bu hedefi devralamıyorum.

10.7 Telaffuz

Kelime Yaklaşık okunuş Dikkat edilecek nokta
vessel traffic service VE-sıl TRE-fik SÖR-vis
flag State FLEG steyt
destination des-ti-NEY-şın
port of call port ıv KOOL
air draft EİR draft
underway an-dır-UEY
deficiencies di-Fİ-şın-siz
restrictions ris-TRİK-şınz
constrained kın-STREYND
even keel İİ-vın KİİL
trimmed by the head TRİMD bay dı HED
hampered HEM-pırd
complying kım-PLAY-ing
submarines sab-mı-RİİNZ
attendance ı-TEN-dıns
tidal stream TAY-dıl striim
slack SLEK
astronomical es-trı-NO-mi-kıl
cross-bearing KROS bei-ring
range scale REYNC skeyl
reference line RE-fı-rıns layn
intersection in-tır-SEK-şın
reciprocal ri-Sİ-prı-kıl
obstructing ıb-STRAK-ting
diverging / converging day-VÖR-cing / kın-VÖR-cing
heading HE-ding
submerged sıb-MÖRCD
clearance KLİİ-rıns
waypoint UEY-poynt
heave up HİİV ap
dragging / dredging DRE-ging / DRE-cing Tek ses farkı; çok net söyleyin.
enforcement in-FORS-mınt
authorities o-TO-ri-tiz
deviating Dİİ-vi-ey-ting
obscured ıb-SKYUURD
lock clearance LOK KLİİ-rıns
target TAR-git
confirm kın-FÖRM

10.8 Karşılıklı Konuşmalar

10.8.1 Rapor Noktasında İlk Rapor

Konuşan İngilizce Türkçe karşılığı
MV Deniz Istanbul VTS, this is MV Deniz, MV Deniz. Over. İstanbul VTS, burası MV Deniz. Tamam.
VTS MV Deniz, this is Istanbul VTS. QUESTION. What is your flag State and call sign? Over. SORU. Bayrak devletiniz ve çağrı işaretiniz nedir? Tamam.
MV Deniz Istanbul VTS, this is MV Deniz. ANSWER. My flag State is Türkiye, call sign Tango Charlie Alfa Bravo. Over. CEVAP. Bayrak devletim Türkiye, çağrı işaretim TCAB. Tamam.
VTS MV Deniz, this is Istanbul VTS. QUESTION. What is your port of destination and your present maximum draft? Over. SORU. Varış limanınız ve şu anki azami draftınız nedir? Tamam.
MV Deniz Istanbul VTS, this is MV Deniz. ANSWER. My port of destination is Novorossiysk. My present maximum draft is eight decimal five metres. Over. CEVAP. Varış limanım Novorossiysk. Azami draftım 8,5 metre. Tamam.
VTS MV Deniz, this is Istanbul VTS. QUESTION. Do you carry any dangerous goods? Over. SORU. Tehlikeli yük taşıyor musunuz? Tamam.
MV Deniz Istanbul VTS, this is MV Deniz. ANSWER. No, I do not carry any dangerous goods. Over. CEVAP. Hayır, tehlikeli yük taşımıyorum. Tamam.
VTS MV Deniz, this is Istanbul VTS. You have permission to enter the traffic lane – traffic clearance granted. Report at the next reporting point. Over. Trafik şeridine girme izniniz var – trafik izni verildi. Bir sonraki rapor noktasında rapor verin. Tamam.
MV Deniz Istanbul VTS, this is MV Deniz. I will report at the next reporting point. Out. Bir sonraki rapor noktasında rapor vereceğim. Haberleşme bitti.

10.8.2 Seyir Yardımı ve Uyarı

Konuşan İngilizce Türkçe karşılığı
VTS MV Kartal, this is Izmit VTS. WARNING. You are approaching the South limit of the fairway. Over. UYARI. Seyir koridorunun güney sınırına yaklaşıyorsunuz. Tamam.
MV Kartal Izmit VTS, this is MV Kartal. INTENTION. I will alter course to port. Over. NİYET. Rotamı iskeleye değiştireceğim. Tamam.
VTS MV Kartal, this is Izmit VTS. INFORMATION. Vessel on opposite course is passing to the North of you. ADVICE. Keep your present course after alteration. Over. BİLGİ. Karşı rotadaki gemi kuzeyinizden geçiyor. TAVSİYE. Değişiklikten sonra rotanızı koruyun. Tamam.
MV Kartal Izmit VTS, this is MV Kartal. I will keep my present course. Over. Rotamı koruyacağım. Tamam.

10.8.3 Demirleme

Konuşan İngilizce Türkçe karşılığı
MV Ege Canakkale VTS, this is MV Ege. QUESTION. Do I have permission to anchor in anchorage Alfa? Over. SORU. A demir sahasında demirleme iznim var mı? Tamam.
VTS MV Ege, this is Canakkale VTS. ANSWER. You have permission to anchor until the pilot arrives. Over. CEVAP. Kılavuz kaptan gelene kadar demirleme izniniz var. Tamam.
VTS (Bir süre sonra) MV Ege, this is Canakkale VTS. QUESTION. Are you dragging anchor? Over. SORU. Demiriniz kayıyor mu? Tamam.
MV Ege Canakkale VTS, this is MV Ege. ANSWER. Yes, I am dragging anchor. INTENTION. I will heave up anchor. Over. CEVAP. Evet, demirim kayıyor. NİYET. Demir alacağım. Tamam.

10.9 Konuşma Alıştırması

  1. VTS’ye gemi adınızı ve çağrı işaretinizi bildirin (MV Kartal, TCKR).
  2. Son uğradığınız limanın Pire (Piraeus) olduğunu söyleyin.
  3. Hava draftınızın 42 metre olduğunu bildirin.
  4. Gemi kıça trimli; VTS’nin sorusuna cevap verin.
  5. Mevkiinizi GPS ile elde ettiğinizi söyleyin.
  6. VTS olarak gemiye seyir koridorunun ortasında olduğunu söyleyin.
  7. VTS olarak, kuzeyindeki gemiye yaklaştığını söyleyin.
  8. VTS olarak, geminin tehlikeli bir hızla seyrettiğini söyleyin.
  9. VTS olarak, MV Ege’nin önünden geçmesini beklemesini söyleyin.
  10. Bir gemi olarak, demiri bilerek sürüklemediğinizi söyleyin.

Cevap anahtarı:

  1. The name of my vessel is Kartal, call sign Tango Charlie Kilo Romeo.
  2. My last port of call was Piraeus.
  3. My air draft is four two metres.
  4. No, I am trimmed by the stern.
  5. My position was obtained by GPS.
  6. You are in the centre of the fairway.
  7. You are getting closer to the vessel North of you.
  8. WARNING. You are proceeding at a dangerous speed.
  9. You must wait for MV Ege to cross ahead of you.
  10. No, I am not dredging anchor.

10.10 Bölüm Terimleri

İngilizce Türkçe
Vessel Traffic Services (VTS) Gemi Trafik Hizmetleri
VTS area / VTS Centre VTS bölgesi / VTS merkezi
Traffic image Trafik görüntüsü
Flag State Bayrak devleti
Port of destination Varış limanı
Last port of call Son uğranan liman
Air draft Hava draftı
Underway Seyir hâlinde
Full manoeuvring speed Tam manevra hızı
Deficiencies / restrictions Eksiklikler / kısıtlamalar
Constrained by draft Draftı nedeniyle kısıtlı
Even keel Trimsiz, düz
Trimmed by the head / stern Başa / kıça trimli
Hampered vessel Manevra kabiliyeti kısıtlı gemi
Salvage operations Kurtarma (gemi/yük kurtarma) çalışmaları
Traffic lane Trafik şeridi
Traffic Separation Scheme (TSS) Trafik Ayırım Düzeni
Inshore Traffic Zone (ITZ) Kıyı trafik bölgesi
Separation zone / line Ayırım bölgesi / hattı
Tidal prediction Gel-git tahmini
Tidal stream Gel-git akıntısı
Slack (tide) Durgun (gel-git)
Navigational assistance Seyir yardımı
Range scale (Radar) mesafe skalası
Radar reference line Radar referans hattı
Reporting point Rapor noktası
Receiving point Kabul noktası
Ingoing / outgoing İçeri giren / dışarı çıkan
Reciprocal course Karşıt (ters) rota
Track / heading / course made good İzlenen hat / pruva / yere göre elde edilen rota
Traffic clearance Trafik izni
Emergency anchorage Acil durum demir sahası
Waypoint Dönüş (rota) noktası
Berth Rıhtım, yanaşma yeri
To heave up anchor Demir almak
Dragging anchor Demirin kayması (demir taraması)
Dredging anchor Demiri bilerek sürükleme
Make fast Bağlamak, volta etmek
Enforcement (Kurallara) uyulmasını sağlama
Navigation lights Seyir fenerleri
Fairway speed Seyir koridoru hızı
Obscured area Görüşü kapalı bölge
To close up / to drop back Mesafeyi kapatmak / mesafeyi açmak
Lock clearance Havuz (kilit) izni
Transit Geçiş
Target (Radar) hedef
Handing over Devretme

Kaynak: International Maritime Organization (IMO). Resolution A.918(22), IMO Standard Marine Communication Phrases. London: IMO, 2001.