(A2/3 Pilot on the Bridge)
Kılavuz kaptan köprüüstüne çıktığında ilk iş, geminin manevra özelliklerini öğrenmektir: makine türü, pervane, dönüş dairesi, radar, draft. Ardından demirleme, römorkör bağlama, yanaşma ve kalkma sırasında kaptan, kılavuz kaptan, vardiya zabitiofficer of the watch (OOW) ve baş-kıç manevra istasyonları arasında yoğun bir komut trafiği yaşanır. SOLAS Bölüm V Kural 14.4 gereği, köprüüstü ekibiyle kılavuz kaptan arasındaki bu konuşmaların dili, ortak başka bir dil yoksa İngilizcedir. Bu bölüm, Part A’nın gemi içi kısmının (A2) ikinci yarısıdır ve STCW gereği bilinmesi zorunludur.
12.1 Sevk Sistemi (Propulsion System)
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| Is the engine a diesel or a turbine? | Makine dizel mi, türbin mi? |
| The engine is a diesel / turbine. | Makine dizel / türbin. |
| Is the engine-room manned or is the engine on bridge control? | Makine dairesinde personel var mı, yoksa makine köprüüstü kontrolünde mi? |
| The engine-room is manned. | Makine dairesinde personel var. |
| The engine is on bridge control. | Makine köprüüstü kontrolünde. |
| How long does it take to change the engines from ahead to astern? | Makineleri ileriden tornistana almak ne kadar sürer? |
| It takes … seconds to change the engines (from ahead to astern). | Makineleri (ileriden tornistana) almak … saniye sürer. |
| How long does it take to start the engines from stopped? | Duran makineleri çalıştırmak ne kadar sürer? |
| It takes … seconds to start the engines (from stopped). | Makineleri (duruştan) çalıştırmak … saniye sürer. |
| Is extra power available in an emergency? | Acil durumda ek güç mevcut mu? |
| Yes, extra power is available. | Evet, ek güç mevcut. |
| No, extra power is not available. | Hayır, ek güç mevcut değil. |
| Do you have a controllable or fixed pitch propeller? | Pervaneniz piç ayarlı mı, sabit piçli mi? |
| We have a controllable pitch propeller. | Piç ayarlı pervanemiz var. |
| We have a fixed pitch propeller. | Sabit piçli pervanemiz var. |
| Do you have a right-hand or left-hand propeller? | Pervaneniz sağ devirli mi, sol devirli mi? |
| We have a right-hand / left-hand propeller. | Sağ / sol devirli pervanemiz var. |
| Do you have a single propeller or twin propellers? | Tek pervaneniz mi var, çift pervaneniz mi? |
| We have a single propeller / twin propellers. | Tek pervanemiz / çift pervanemiz var. |
| Do you have a bow thruster / stern thruster? | Baş iticiniz / kıç iticiniz var mı? |
| We have one / two / … bow thruster(s) / stern thruster(s). | Bir / iki / … baş itici(miz) / kıç itici(miz) var. |
| What is the maximum manoeuvring power ahead / astern? | İleri / tornistan azami manevra gücü nedir? |
| The maximum manoeuvring power ahead / astern is … kilowatts. | İleri / tornistan azami manevra gücü … kilovat. |
| What are the maximum revolutions ahead / astern? | İleri / tornistan azami devir nedir? |
| The maximum revolutions ahead / astern are … . | İleri / tornistan azami devir … . |
| Do the twin propellers turn inward or outward when going ahead? | Çift pervaneler ileri giderken içe mi dışa mı döner? |
| The twin propellers turn inward / outward (when going ahead). | Çift pervaneler (ileri giderken) içe / dışa döner. |
Kılavuz kaptan bu soruları, aynı soruların cevaplarını içeren kılavuz kartını (pilot card) okumadan önce veya okurken sorar. Pervanenin devir yönü, tornistanda geminin kıçının hangi tarafa yürüyeceğini belirlediği için yanaşmada önemlidir.
Bu kısımda cevaplar “I” değil “we” ile başlar: “We have a fixed pitch propeller.” Çünkü konuşan, geminin özelliklerini gemi adına (biz) anlatmaktadır.
12.2 Manevra (Manoeuvring)
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| I require the pilot card / manoeuvring data. | Kılavuz kartını / manevra verilerini istiyorum. |
| What is the diameter of the turning circle? | Dönüş dairesinin çapı nedir? |
| The diameter of the turning circle is … metres. | Dönüş dairesinin çapı … metre. |
| What is the advance and transfer distance in a crash-stop? | Acil durdurmada (crash-stop) ilerleme ve yanal kayma mesafesi nedir? |
| The advance distance is … kilometres / nautical miles, the transfer distance is … degrees (in a crash-stop). | (Acil durdurmada) ilerleme mesafesi … kilometre / mil, yanal kayma … . |
| How long does it take from hard-a-port to hard-a-starboard? | İskele alabandadan sancak alabandaya ne kadar sürer? |
| It takes … seconds (from hard-a-port to hard-a-starboard). | (İskele alabandadan sancak alabandaya) … saniye sürer. |
| Is the turning effect of the propeller very strong? | Pervanenin döndürme etkisi çok kuvvetli mi? |
| Yes, the turning effect (of the propeller) is very strong. | Evet, (pervanenin) döndürme etkisi çok kuvvetli. |
| No, the turning effect (of the propeller) is not very strong. | Hayır, çok kuvvetli değil. |
| Where is the whistle control? | Düdük kumandası nerede? |
| The whistle control is on the console / on … . | Düdük kumandası konsolda / …’da. |
| What notice is required to reduce from full sea speed to manoeuvring speed? | Tam deniz hızından manevra hızına inmek için ne kadar önceden haber vermek gerekir? |
| … minutes notice is required (to reduce from full sea speed to manoeuvring speed). | … dakika önceden haber vermek gerekir. |
| Do you have an automatic pilot? | Otomatik pilotunuz var mı? |
| Yes, we have an automatic pilot. | Evet, otomatik pilotumuz var. |
| No, we do not have an automatic pilot. | Hayır, otomatik pilotumuz yok. |
| Give … short / prolonged blast(s) (on the whistle). | (Düdükle) … kısa / uzun düdük çalın. |
| Stand by lookout on the bridge / on the forecastle / in the port / starboard wing. | Köprüüstünde / başüstünde / iskele / sancak kanadında gözcülookout hazır olsun. |
| Maintain a speed of … knots. | … knot hız tutun. |
| What is the (manoeuvring) speed at full / half / slow / dead slow ahead? | Tam / yarım / yavaş / çok yavaş yol ileride (manevra) hızı nedir? |
| The manoeuvring speed at full / half / slow / dead slow ahead is … knots. | Tam / yarım / yavaş / çok yavaş yol ileride manevra hızı … knot. |
| What is the full sea speed / fairway speed? | Tam deniz hızı / seyir koridoru hızı nedir? |
| The full sea speed / fairway speed is … knots. | Tam deniz hızı / seyir koridoru hızı … knot. |
“Crash-stop”, çatışmayı önlemek için ana makinenin acilen tornistana alınmasıdır. “Advance” bu sırada geminin ileriye kat ettiği mesafe, “transfer” ise yana kaydığı mesafedir. “Short blast” yaklaşık 1 saniyelik, “prolonged blast” 4–6 saniyelik düdük sesidir (COLREG).
12.3 Radar
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| Is the radar operational? | Radar çalışır durumda mı? |
| Yes, the radar is operational. | Evet, radar çalışır durumda. |
| No, the radar is not operational. | Hayır, radar çalışır durumda değil. |
| Where is the radar antenna? | Radar anteni nerede? |
| The radar antenna is on … . | Radar anteni …’da. |
| Does the radar have any blind sectors? | Radarın kör sektörü var mı? |
| Yes, the radar has blind sectors from … to … degrees and from … to … degrees. | Evet, radarın … ile … derece ve … ile … derece arasında kör sektörleri var. |
| No, the radar does not have any blind sectors. | Hayır, radarın kör sektörü yok. |
| Change the radar to … miles range scale. | Radarı … millik mesafe skalasına alın. |
| Change the radar to relative head-up / north-up / course-up. | Radarı göreceli hareket – pruva yukarı / kuzey yukarı / rotacourse yukarı moduna alın. |
| Change the radar to true-motion north-up / course-up. | Radarı gerçek hareket – kuzey yukarı / rota yukarı moduna alın. |
“Blind sector” (kör sektör), direk ve üst yapı gibi kısımlar tarafından engellendiği için radarın tarayamadığı alandır.
12.4 Draft ve Hava Draftı (Draft and Air Draft)
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| What is your present maximum draft? | Şu anki azami draftınız nedir? |
| My present maximum draft is … metres. | Şu anki azami draftım … metre. |
| My draft forward / aft is … metres. | Baş / kıç draftım … metre. |
| What is your air draft? | Hava draftınız nedir? |
| My air draft is … metres. | Hava draftım … metre. |
12.5 Demirleme (Anchoring)
12.5.1 Demirlemeye Gitme (Going to Anchor)
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| Stand by port / starboard / both anchor(s) for letting go. | İskele / sancak / her iki demiri fundaya hazırlayın. |
| Walk out the anchor(s). | Demir(ler)i ırgatla loçadan çıkarın (aşağı yürütün). |
| We are going to anchorage. | Demir sahasına gidiyoruz. |
| We will let go port / starboard / both anchor(s). | İskele / sancak / her iki demiri funda edeceğiz. |
| Put … shackles in the water / in the pipe / on deck. | … kilit zinciri suya / loçaya / güverteye verin. |
| Walk back port / starboard / both anchor(s) one / one and a half shackle(s). | İskele / sancak / her iki demiri bir / bir buçuk kilit ırgatla geri verin (indirin). |
| We will let go port / starboard / both anchor(s) … shackle(s) and dredge it / them. | İskele / sancak / her iki demiri … kilitle funda edip sürükleyeceğiz. |
| Let go port / starboard / both anchor(s). | İskele / sancak / her iki demiri funda! |
| Slack out the cable(s). | Zincir(ler)i kaloma edin (boşlayın). |
| Check the cable(s). | Zincir(ler)i tutun (çıkışını frenleyerek yavaşlatın). |
| Hold on the port / the starboard / both cable(s). | İskele / sancak / her iki zinciri durdurun (tutun). |
| How is the cable leading? | Zincir ne tarafa gidiyor (nasıl duruyor)? |
| The cable is leading ahead / astern. | Zincir ileriye / geriye gidiyor. |
| The cable is leading to port / to starboard. | Zincir iskeleye / sancağa gidiyor. |
| The cable is leading round the bow. | Zincir başın etrafından (pruvanın önünden diğer tarafa) gidiyor. |
| The cable is leading up and down. | Zincir apiko (dik). |
| How is the cable growing? | Zincirin durumu nasıl (gerginlik)? |
| The cable is slack / tight / coming tight. | Zincir boş / gergin / gerginleşiyor. |
| Is / are the anchor(s) holding? | Demir(ler) tutuyor mu? |
| Yes, the anchor(s) is / are holding. | Evet, demir(ler) tutuyor. |
| No, the anchor(s) is / are not holding. | Hayır, demir(ler) tutmuyor. |
| Is she brought up? | Gemi demire oturdu mu (demir tuttu ve gemi durdu mu)? |
| Yes, she is brought up in position … . | Evet, gemi … mevkipositioninde demire oturdu. |
| No, she is not brought up (yet). | Hayır, gemi (henüz) demire oturmadı. |
| Switch on the anchor light(s). | Demir fenerlight(ler)ini yakın. |
| Hoist the anchor ball. | Demir topunu çekin. |
| Check the anchor position by bearings / by … . | Demir mevkiini kerterizbearinglerle / … ile kontrol edin. |
| The anchor position is bearing … degrees, distance … kilometres / nautical miles to … . | Demir mevkii …’ya … derece kerteriz, … mil mesafe. |
| Check the anchor position every … minutes. | Demir mevkiini her … dakikada bir kontrol edin. |
“Shackle” (kilit), demir zincirinin 15 kulaçlık (yaklaşık 27,5 metre) bir boyudur. Zincir miktarı kilit sayısıyla verilir: “Three shackles in the water” (suda üç kilit zincir var).
“Walk out” ile “let go” farkı önemlidir. “Walk out”, ırgatı ters çalıştırarak demiri loçadan çıkıp funda edilmeye hazır olacak noktaya kadar kontrollü indirmektir. “Let go” ise demirin serbest bırakılıp kendi ağırlığıyla düşmesidir. Derin suda demir, hasar görmemesi için çoğunlukla tamamen ırgatla indirilir.
“Brought up”, demirin tutup geminin zincirin ucunda dengeye gelmesi, yani demirin oturmasıdır. “Up and down”, zincirin dik olarak (apiko) aşağı indiğini gösterir.
12.5.2 Demir Yerinden Ayrılma (Leaving the Anchorage)
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| How much cable is out? | Ne kadar zincir dışarıda? |
| … shackle(s) is / are out. | … kilit dışarıda. |
| Stand by for heaving up. | Demir almaya (viraya) hazır olun. |
| Put the windlass in gear. | Irgatı kavramaya alın. |
| The windlass is in gear. | Irgat kavramada. |
| How is the cable leading? | Zincir ne tarafa gidiyor? |
| The cable is leading ahead / astern / to port / to starboard / round the bow / up and down. | Zincir ileriye / geriye / iskeleye / sancağa / başın etrafından / apiko. |
| Heave up port / starboard / both cable(s). | İskele / sancak / her iki zinciri vira edin. |
| How much weight is on the cable? | Zincirde ne kadar yük var? |
| Much / too much weight is on the cable. | Zincirde çok / aşırı yük var. |
| No weight is on the cable. | Zincirde yük yok. |
| Stop heaving. | Virayı durdurun. |
| How many shackles are left (to come in)? | (Gelmesi gereken) kaç kilit kaldı? |
| … shackles are left (to come in). | … kilit kaldı. |
| Attention! Turn in cable(s). | Dikkat! Zincir(ler) dönüyor (zincirde dönme var). |
| The anchor(s) is / are aweigh. | Demir(ler) dipten kalktı (alındı). |
| The cables are clear. | Zincirler klara (dolanmamış). |
| The anchor(s) is / are clear of the water. | Demir(ler) sudan çıktı. |
| The anchor(s) is / are home. | Demir(ler) yuvasına (loçaya) oturdu. |
| The anchor(s) is / are foul. | Demir(ler) takıntılı (zincire veya bir engele dolanmış). |
| The anchor(s) is / are secured. | Demir(ler) bağlandı (deniz için emniyete alındı). |
“Aweigh”, demirin deniz tabanından ayrıldığı andır. Bu andan itibaren gemi artık demirli değil, seyir hâlindedir. “Foul anchor”, demirin kendi zincirine dolanmış veya bir engele takılmış olmasıdır.
12.6 Römorkör Yardımı (Tug Assistance)
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| We will take … tug(s). | … römorkör alacağız. |
| The tug(s) will pull / push. | Römorkör(ler) çekecek / itecek. |
| We use the towing line(s) of your vessel. | Geminizin yedek halat(lar)ını kullanıyoruz. |
| We use the towing line(s) of the tug(s). | Römorkör(ler)ün yedek halat(lar)ını kullanıyoruz. |
| Stand by for making fast the tug(s). | Römorkör(ler)ü bağlamaya hazır olun. |
| Use the centre lead / panama lead. | Merkez kurtağzını / panama kurtağzını kullanın. |
| Use the fairlead on port side / starboard side. | İskele / sancak taraftaki kurtağzını kullanın. |
| Use the fairlead amidships. | Ortadaki kurtağzını kullanın. |
| Use the fairlead on port bow / starboard bow. | İskele / sancak baş omuzluğundaki kurtağzını kullanın. |
| Use the fairlead on port / starboard quarter. | İskele / sancak kıç omuzluğundaki kurtağzını kullanın. |
| Send heaving line(s) to the tug(s). | Römorkör(ler)e atma halatı verin. |
| Send … towing line(s) to the tug(s). | Römorkör(ler)e … yedek halatı verin. |
| Lower towing line(s) to the tug(s). | Yedek halat(lar)ını römorkör(ler)e indirin. |
| Lower towing line(s) … metre(s) from the water. | Yedek halat(lar)ını sudan … metre yukarıya kadar indirin. |
| Slack away towing line(s). | Yedek halat(lar)ını kaloma edin (boşlayın). |
| Make fast the tug(s). | Römorkör(ler)ü bağlayın. |
| Make fast the tug(s) forward / aft. | Römorkör(ler)ü başa / kıça bağlayın. |
| Make fast the tug(s) on port bow / starboard bow. | Römorkör(ler)ü iskele / sancak baş omuzluğuna bağlayın. |
| Make fast the tug(s) on port quarter / starboard quarter. | Römorkör(ler)ü iskele / sancak kıç omuzluğuna bağlayın. |
| Make fast the forward / aft tug(s) alongside on port side / starboard side. | Baş / kıç römorkör(ler)ü iskele / sancak bordaya bordalayarak bağlayın. |
| Make fast … tug(s) on each bow / quarter. | Her baş / kıç omuzluğuna … römorkör bağlayın. |
| Put the eyes of the towing line(s) on bitts. | Yedek halat(lar)ının gözlerini babalara geçirin. |
| The tug(s) is / are fast (on …). | Römorkör(ler) (…’ya) bağlandı. |
| Keep clear of towing line(s). | Yedek halat(lar)ından uzak durun. |
| Stand by for letting go the tug(s). | Römorkör(ler)ü bırakmaya hazır olun. |
| Let go the tug(s). | Römorkör(ler)ü bırakın (halatı çözün). |
| Towing line(s) is / are broken. | Yedek halat(lar)ı koptu. |
“Fairlead” (kurtağzı), halatın borda dışına sürtünmeden geçmesini sağlayan yönlendirici açıklıktır. “Panama lead”, Panama Kanalı kurallarına uygun, kapalı tipte merkez kurtağzıdır. “Keep clear of towing lines” emri hayati önem taşır, çünkü gergin bir halatın kopması güvertedeki insanları ağır yaralayabilir.
12.7 Yanaşma ve Kalkma (Berthing and Unberthing)
12.7.1 Genel
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| Is / are the propeller(s) clear? | Pervane(ler) klara mı (çevresinde engel / halat yok mu)? |
| Yes, the propeller(s) is / are clear. | Evet, pervane(ler) klara. |
| No, the propeller(s) is / are not clear. | Hayır, pervane(ler) klara değil. |
| Keep the propeller(s) clear. | Pervane(ler)i klara tutun. |
| Are fenders on the berth? | Rıhtımda usturmaça var mı? |
| Yes, fenders are on the berth. | Evet, rıhtımda usturmaça var. |
| No, fenders are not on the berth. | Hayır, rıhtımda usturmaça yok. |
| Have fenders ready fore and aft. | Başta ve kıçta usturmaçaları hazır tutun. |
12.7.2 Yanaşma (Berthing)
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| We will berth port side / starboard side alongside. | İskele / sancak bordadan yanaşacağız. |
| We will moor to buoy(s) (ahead and astern). | (Baştan ve kıçtan) şamandırabuoy(lar)ya bağlanacağız. |
| We will moor alongside. | Bordadan bağlanacağız. |
| We will moor to dolphins. | Babalara (dolfenlere) bağlanacağız. |
| Send out the head / stern / breast lines. | Baş / kıç / enine (göğüs) halatlarını verin. |
| Send out the … spring(s) forward / aft. | Baştaki / kıçtaki … spring halat(lar)ını verin. |
| Do you have tension winches? | Gergi vinçleriniz (otomatik gerdirmeli vinç) var mı? |
| Yes, we have tension winches (forward and aft). | Evet, (başta ve kıçta) gergi vinçlerimiz var. |
| No, we do not have tension winches. | Hayır, gergi vincimiz yok. |
| Have the heaving lines ready forward and aft. | Başta ve kıçta atma halatlarını hazır tutun. |
| Send the heaving / head / stern / breast line(s) ashore. | Atma / baş / kıç / enine halat(lar)ı karaya verin. |
| The linesmen will use shackles / lashings for securing the mooring. | Palamarcılar bağlamayı emniyete almak için kilit / bağ kullanacak. |
| Use the centre lead / panama lead. | Merkez kurtağzını / panama kurtağzını kullanın. |
| Use the bow lead. | Baş kurtağzını kullanın. |
| Use the port quarter / starboard quarter lead. | İskele / sancak kıç omuzluğu kurtağzını kullanın. |
| Heave on the … line(s) / … spring(s). | … halat(lar)ını / … spring(ler)i vira edin. |
| Pick up the slack on the … line(s) / … spring(s). | … halat(lar)ının / … spring(ler)in boşunu alın. |
| Heave away. | Vira! |
| Stop heaving. | Virayı durdurun. |
| Slack away / check the … line(s) / … spring(s). | … halat(lar)ını / … spring(ler)i kaloma edin / tutarak kaloma edin. |
| Hold on the … line(s) / … spring(s). | … halat(lar)ını / … spring(ler)i tutun (sabit tutun). |
| Heave in easy. | Yavaşça vira edin. |
| Heave alongside. | Bordaya (rıhtıma) vira edin. |
| Keep the … line(s) / … spring(s) tight. | … halat(lar)ını / … spring(ler)i gergin tutun. |
| Report the forward / aft distance to … . | …’ya baş / kıç mesafeyi bildirin. |
| The forward / aft distance to … is … metres. | …’ya baş / kıç mesafe … metre. |
| We have to move … metres ahead / astern. | … metre ileri / geri gitmemiz gerekiyor. |
| We are in position. | Yerimizdeyiz. |
| Make fast fore and aft. | Baştan ve kıçtan volta edin (bağlayın). |
| Finished with manoeuvring stations. | Manevra istasyonları serbest (manevra bitti). |
Bağlama halatları: “Head line” (baş halatı) baştan ileriye doğru, “stern line” (kıç halatı) kıçtan geriye doğru verilir. “Breast line” (enine halat, göğüs halatı) gemiye yaklaşık dik açıyla verilerek gemiyi rıhtıma yakın tutar. “Spring” halatları ise gemi boyunca uzanır; “forward spring” (baş spring) baştan geriye, “aft spring” (kıç spring) kıçtan ileriye doğru verilerek geminin ileri-geri hareketini önler.
“Slack away” ile “check” farkı: “Slack away” halatı kaloma ederek boşaltmaktır. “Check” ise halatı tamamen bırakmadan, frenleyerek kontrollü kaloma etmektir.
12.7.3 Kalkma (Unberthing)
| İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|
| Stand by engine(s). | Makine(ler) hazır olsun. |
| Are you ready to get underway? | Seyre çıkmaya hazır mısınız? |
| Yes, we are ready (to get underway). | Evet, (seyre çıkmaya) hazırız. |
| No, we are not ready (yet) (to get underway). | Hayır, (henüz) hazır değiliz. |
| We will be ready to get underway in … minutes. | … dakika içinde seyre çıkmaya hazır olacağız. |
| Stand by for letting go. | Halatları bırakmaya (çözmeye) hazır olun. |
| Single up the … lines and … springs fore and aft. | Başta ve kıçta … halat ve … spring bırakarak halatları teke indirin. |
| Slack away / hold on / heave on the head / stern line. | Baş / kıç halatını kaloma edin / tutun / vira edin. |
| Slack away / hold on / heave on the breast line. | Enine halatı kaloma edin / tutun / vira edin. |
| Slack away / hold on / heave on the fore / aft spring. | Baş / kıç spring’i kaloma edin / tutun / vira edin. |
| Let go the head / stern line. | Baş / kıç halatını bırakın (larga edin). |
| Let go the breast line. | Enine halatı larga edin. |
| Let go the fore / aft spring. | Baş / kıç spring’i larga edin. |
| Let go all (forward / aft). | (Baştaki / kıçtaki) hepsini larga edin. |
| Let go the towing line(s). | Yedek halat(lar)ını larga edin. |
| Stand by bow anchor(s). | Baş demir(ler)ini hazır tutun. |
| Finished with manoeuvring stations. | Manevra istasyonları serbest. |
“Single up”, kalkıştan önce bağlama halatlarının sayısını azaltarak her noktada yalnızca bir halat bırakmaktır. “Let go” burada demir için değil halat için kullanılır ve Türkçede “larga” komutunun karşılığıdır.
12.8 Telaffuz
| Kelime | Yaklaşık okunuş | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| diesel | Dİİ-zıl | |
| turbine | TÖR-bayn | |
| controllable pitch | kın-TRO-lı-bıl PİÇ | |
| revolutions | re-vı-LUU-şınz | |
| inward / outward | İN-uırd / AUT-uırd | |
| diameter | day-E-mi-tır | |
| turning circle | TÖR-ning SÖR-kıl | |
| advance | ıd-VAANS | |
| crash-stop | KREŞ-stop | |
| whistle | Uİ-sıl | “t” okunmaz. |
| console | KON-sol | |
| prolonged | prı-LONGD | |
| forecastle | FOK-sıl | Yazılışından çok farklı okunur! |
| antenna | en-TE-nı | |
| blind sectors | BLAYND SEK-tırz | |
| anchor | EN-kır | “an-çor” okunmaz. |
| shackle(s) | ŞE-kıl(z) | |
| cable | KEY-bıl | |
| brought up | BROOT ap | “gh” okunmaz. |
| windlass | UİND-lıs | |
| heave / heaving | HİİV / Hİİ-ving | |
| weight | UEYT | “gh” okunmaz. |
| aweigh | ı-UEY | “away” ile aynı okunur. |
| foul | FAUL | |
| secured | si-KYUURD | |
| fairlead | FEİR-liid | |
| panama lead | PE-nı-ma liid | |
| bitts | BİTS | |
| fenders | FEN-dırz | |
| berth / berthing | BÖRT / BÖR-ting | |
| moor | MUUR / MOR | |
| dolphins | DOL-finz | |
| breast line | BREST layn | |
| spring | SPRİNG | |
| tension winches | TEN-şın UİN-çiz | |
| linesmen | LAYNZ-mın | |
| slack away | SLEK ı-UEY | |
| single up | SİN-gıl ap |
12.9 Karşılıklı Konuşmalar
12.9.1 Kılavuz Kaptanın Bilgi Alması
| Konuşan | İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|---|
| Kılavuz | Good morning, Captain. I require the pilot card. Is the engine on bridge control? | Günaydın Kaptan. Kılavuz kartını istiyorum. Makine köprüüstü kontrolünde mi? |
| Kaptan | Good morning, Pilot. Here is the pilot card. Yes, the engine is on bridge control. | Günaydın. Kılavuz kartı burada. Evet, makine köprüüstü kontrolünde. |
| Kılavuz | Do you have a right-hand or left-hand propeller? | Pervaneniz sağ devirli mi, sol devirli mi? |
| Kaptan | We have a right-hand propeller. | Sağ devirli pervanemiz var. |
| Kılavuz | Do you have a bow thruster? | Baş iticiniz var mı? |
| Kaptan | We have one bow thruster. | Bir baş iticimiz var. |
| Kılavuz | How long does it take to change the engines from ahead to astern? | Makineyi ileriden tornistana almak ne kadar sürer? |
| Kaptan | It takes four five seconds. | 45 saniye sürer. |
| Kılavuz | Does the radar have any blind sectors? | Radarın kör sektörü var mı? |
| Kaptan | Yes, the radar has blind sectors from one seven five to one eight five degrees. | Evet, 175 ile 185 derece arasında kör sektör var. |
12.9.2 Demirleme
| Konuşan | İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|---|
| Kaptan (telsizle başa) | Forward station, stand by starboard anchor for letting go. | Baş istasyon, sancak demiri fundaya hazırlayın. |
| Birinci zabit (baş) | Stand by starboard anchor for letting go. … Starboard anchor ready. | Sancak demir fundaya hazır. |
| Kaptan | Let go starboard anchor. | Sancak demir funda! |
| Birinci zabit | Let go starboard anchor. … Starboard anchor let go. | Sancak demir funda edildi. |
| Kaptan | Put four shackles in the water. | Suya dört kilit verin. |
| Birinci zabit | Four shackles in the water. … How is the cable leading? … The cable is leading ahead. The cable is coming tight. | Suda dört kilit. … Zincir ileriye gidiyor. Zincir gerginleşiyor. |
| Kaptan | Is she brought up? | Gemi demire oturdu mu? |
| Birinci zabit | Yes, she is brought up. | Evet, gemi demire oturdu. |
| Kaptan | Hoist the anchor ball. Switch on the anchor lights. | Demir topunu çekin. Demir fenerlerini yakın. |
12.9.3 Kalkma
| Konuşan | İngilizce | Türkçe karşılığı |
|---|---|---|
| Kılavuz | Are you ready to get underway? | Seyre çıkmaya hazır mısınız? |
| Kaptan | Yes, we are ready. | Evet, hazırız. |
| Kılavuz | Single up the head line and one spring forward, stern line and one spring aft. | Başta baş halatı ve bir spring, kıçta kıç halatı ve bir spring bırakarak teke indirin. |
| Kaptan (telsizle) | Forward and aft stations, single up to one head line and one spring forward, one stern line and one spring aft. | Baş ve kıç istasyonlar, başta bir baş halatı ve bir spring, kıçta bir kıç halatı ve bir spring kalacak şekilde teke indirin. |
| Kılavuz | Let go forward. Is the propeller clear? | Baştakileri larga edin. Pervane klara mı? |
| Kıç istasyon | Propeller is clear. | Pervane klara. |
| Kılavuz | Let go all aft. | Kıçtakilerin hepsini larga edin. |
| Kıç istasyon | Let go all aft. … All clear aft. | Kıçta hepsi larga, kıç klara. |
| Kılavuz | Finished with manoeuvring stations. | Manevra istasyonları serbest. |
12.10 Konuşma Alıştırması
- Kılavuz kaptana makinenin dizel olduğunu ve makine dairesinde personel bulunduğunu söyleyin.
- Sabit piçli pervaneniz olduğunu söyleyin.
- Dönüş dairesi çapının 650 metre olduğunu söyleyin.
- Başüstünde gözcünün hazır olmasını isteyin.
- Radarı 6 millik skalaya, gerçek hareket – kuzey yukarı moduna almalarını söyleyin.
- Her iki demiri fundaya hazırlamalarını söyleyin.
- Zincirin apiko olduğunu bildirin.
- Demirin dipten kalktığını bildirin.
- Römorkörü iskele kıç omuzluğuna bağlamalarını söyleyin.
- Baştaki spring’i yavaşça vira edin; ardından baştan ve kıçtan volta edin.
Cevap anahtarı:
- The engine is a diesel. The engine-room is manned.
- We have a fixed pitch propeller.
- The diameter of the turning circle is six five zero metres.
- Stand by lookout on the forecastle.
- Change the radar to six miles range scale. Change the radar to true-motion north-up.
- Stand by both anchors for letting go.
- The cable is leading up and down.
- The anchor is aweigh.
- Make fast the tug on port quarter.
- Heave in easy on the forward spring. … Make fast fore and aft.
12.11 Bölüm Terimleri
| İngilizce | Türkçe |
|---|---|
| Pilot card | Kılavuz kartı |
| Manoeuvring data | Manevra verileri |
| Propulsion system | Sevk sistemi |
| Bridge control | Köprüüstü kontrolü |
| Engine-room manned | Makine dairesinde personel var |
| Controllable pitch propeller (CPP) | Piç ayarlı pervane |
| Fixed pitch propeller (FPP) | Sabit piçli pervane |
| Right-hand / left-hand propeller | Sağ / sol devirli pervane |
| Revolutions (RPM) | Devir (dakikadaki devir) |
| Turning circle | Dönüş dairesi |
| Advance / transfer | İlerleme / yanal kayma |
| Crash-stop | Acil durdurma (ani tornistan) |
| Turning effect of the propeller | Pervanenin döndürme etkisi |
| Whistle | Düdük |
| Short / prolonged blast | Kısa / uzun düdük |
| Full sea speed | Tam deniz hızı |
| Manoeuvring speed | Manevra hızı |
| Automatic pilot | Otomatik pilot |
| Forecastle | Başüstü |
| Bridge wing | Köprüüstü kanadı |
| Blind sector | Kör sektör |
| Head-up / north-up / course-up | Pruva yukarı / kuzey yukarı / rota yukarı |
| Relative motion / true motion | Göreceli hareket / gerçek hareket |
| Anchor | Demir |
| To let go (anchor) | Demiri funda etmek |
| To walk out / walk back | Irgatla demiri indirmek / geri vermek |
| Shackle | Kilit (15 kulaç zincir boyu) |
| Cable | Demir zinciri |
| Hawse pipe | Loça |
| To slack out / to check / to hold on | Kaloma etmek / frenleyerek kaloma etmek / tutmak |
| Up and down | Apiko (zincir dik) |
| Brought up | Demire oturmuş |
| Anchor light / anchor ball | Demir feneri / demir topu |
| Windlass | Irgat |
| To heave up | Vira etmek |
| Aweigh | Demir dipten kalkmış |
| Home | Demir yuvasında (loçada) |
| Foul anchor | Takıntılı demir |
| Tug / to make fast the tug | Römorkör / römorkörü bağlamak |
| Towing line | Yedek halatı |
| Fairlead / centre lead / panama lead | Kurtağzı / merkez kurtağzı / panama kurtağzı |
| Bitts | Baba |
| Eye (of a line) | (Halatın) gözü |
| Berthing / unberthing | Yanaşma / kalkma |
| Fenders | Usturmaçalar |
| Dolphins | Dolfenler (bağlama kazıkları) |
| Head line / stern line | Baş halatı / kıç halatı |
| Breast line | Enine (göğüs) halatı |
| Spring (forward / aft) | Spring halatı (baş / kıç) |
| Tension winch | Gergi (otomatik gerdirmeli) vinci |
| Linesmen | Palamarcılar |
| Heaving line | Atma halatı |
| Heave away / stop heaving | Vira / virayı durdur |
| Single up | Halatları teke indirmek |
| Let go (lines) | Larga etmek |
| Finished with manoeuvring stations | Manevra istasyonları serbest |
Kaynak: International Maritime Organization (IMO). Resolution A.918(22), IMO Standard Marine Communication Phrases. London: IMO, 2001.