Ağır Yük Vinç Operasyonu

← Gemi Stabilitesi Laboratuvarı
Modül 07 · Yük Operasyonları

Vinç bumunu borda dışına doğru açın: askıdaki yük, sanki bumun ucundan (jib) asılıymış gibi davranır. Bu, G’nin hem yukarı hem yana kayarak G′ konumuna gitmesiyle aynı etkiyi yapar ve gemi bir denge meyil açısına oturur.

G (yük kalkmadan önce)G′ (askıdaki yükle)M metasantrB′ sephiye merkezi

Vinç

r: borda dışına yatay mesafe. h: omurgadan (K) bum ucuna yükseklik.

Hazır durumlar

Askıya alınan yükün etkisi, yükün gerçek yüksekliğinden değil, bum ucunun konumundan hesaplanır.

Yeni deplasman (Δ′)
GG′ (yatay kayma)
GG′ (dikey kayma)
GM (yük asılıyken)
Denge meyil açısı

Neden bum ucundan hesaplanır?

Yük halatla asılı olduğu sürece serbestçe sallanabilir; halat gerilimi her zaman düşey olarak bum ucundaki makaradan geçer. Bu yüzden yükün gemiye etkisi, tıpkı yük bum ucuna sabitlenmiş gibi hesaplanır — yükün kendisi ambarın dibinde ya da rıhtımda olsa bile, havaya kalktığı an bu kural geçerli olur.

GG′yatay = w × r / (Δ + w)
GG′dikey = w × (h − KG) / (Δ + w)
Denge açısı: GZ(θ) = GG′yatay × cosθ

Yük daha yükseğe kalktıkça (h arttıkça) G′ yükselir ve GM azalır; bum dışarı açıldıkça (r arttıkça) yatay kayma ve dolayısıyla meyil büyür.

Kritik an: yükün kalktığı an

  • Yük hâlâ rıhtımda ya da ambar tabanındayken gemiye etkisi yoktur.
  • Halat gerilip yük yerden kalktığı anda GG′ etkisi aniden tam değerine ulaşır — kademeli artmaz.
  • Bu yüzden ağır kaldırmalarda başlangıç GM’sinin yeterince yüksek olması, kaldırma öncesi kontrol edilir.
  • Bum ne kadar açılırsa (büyük r) meyil o kadar artar; outreach sınırlaması vinç kapasite tablolarında belirtilir.

Bu simülasyon eğitim amaçlıdır. Kutu formlu (duba tipi) bir gemi kesiti kullanılır: Δ = 12.000 t, KG = 7,50 m, KM = 8,50 m (GM = 1,00 m), draft 6 m. Gerçek gemilerde vinç kapasite tablosu ve yükleme bilgisayarı kullanılmalıdır.